چهارشنبه سوري آدمها
نگاهي به فيلم چهارشنبه سوري ساخته اصغر فرهادي
چهارشنبه سوري درباره شلوغي و تير و ترقهها و حوادث خيابانها نيست بلكه دربارة افرادي است كه در خانه و زندگي آنها چهارشنبه سوريست شلوغ و بهم ريخته، به آتش كشيده حرفهايي كه مثل ترقه صدا ميكند و بغضهايي كه منفجر ميشود. چهارشنبهسوري درباره انسانها و تنها ماندن آنهاست و دربارة دروغ كه به آساني سراسر زندگي انسانهاي امروز را پر كرده است. در اين فيلم همه به هم دروغ ميگويند، مرتضي به مژده، مژده به دختر كارگر، دختر كارگر به سيمين، سيمين به صاحبخانه، و البته دختر كارگر به همه اما محور اصلي پنهان كردن خيانت مرتضي به مژده است و سؤظن ديوانه كننده مژده.
گرچه هميشه فضاي چهارشنبهسوري و آتشبازي درگيرانه ديده ميشود ولي حس بهم ريختگي و تنش و التهاب در تمام فيلم جاريست و اين از همان فصل آغازين يعني زمين خوردن روحانگيز و ريختن عكسها شروع ميشود و در جاهاي ديگر مثل شلوغي شركت خدماتي، خانه بهم ريخته مژده و فضاهاي شلوغ خيابان اين فضاسازي وجود دارد و شايد تنها مكان آرام و ساكت منزل سيمين باشد كه البته آنهم با آمدن صاحبخانه آشفته ميشود.
فيلم هيچ چيز كم ندارد فيلمنامه دقيق با ساختاري مستحكم كه هيچ نكته زايدي در آن نيست. بازيهاي روان و زيباي هديه تهراني، ترانه عليدوستي و حميد فرخنژاد (كه هر كدام سبكي متفاوت دارند و پرداختن به آن جاي بحث فراوان دارد). و فضاسازي و فيلمبرداري حرفهاي.
فرهادي شخصيتها را بسيار زيبا ساخته و پرداخته و خود نيز هيچ قضاوتي درباره آنها نكرده هر چند هميشه شخصيتهاي فيلمهاي فرهادي خاكستريند و سفيد و سياه ندارد اما در اين فيلم به شكل واقعي هيچ كدام بد مطلق يا خوب مطلق نيستند حتي مرتضي كه تا اواسط فيلم شك خيلي كمي به او داريم و هيچ بدي از او نميبينيم اما بعد از فهميدن رابطه او با سيمين نيز ما او را بد ارزيابي نميكنيم چون او را درك كردهايم و نيازهاي او را شناختهايم و بعد از آن نيز رفتارهاي نيك او در مقابل دختر كارگر و نامزدش و يا شوهر سابق سيمين اين ديد مثبت ما را قوت ميبخشد. همچنين مژده كه رفتار او با روحانگيز و پا پس كشيدن از رابطهاش با مرتضي بعد از فهميدن جريان اختلاف و حس بيپناهي شديد او بعد از تركيدن ترقه در كنارش ما را از بد دانستن او بر حذر ميكند.
هر چند اينبار فيلم اجتماعي فرهادي درباره طبقه متوسط جامعه است ولي باز هم تلخي در سراسر فيلم موج ميزند و بر عكس هميشه تنها فرد شاد و سرزنده فيلم اينبار از طبقه حاشيهنشين است.