"تو" ستاره نمایش خودت هستی

نمایش ترومن

"یک کارگزار خدمات بیمه، متوجه می‌شود که تمام زندگی او یک نمایش تلویزیونی است."

خلاصه داستان فیلم به تنهایی برای ترغیب شما به دیدن فیلم کافی است. تصور این که دنیای پیرامون ما به تمامی یک نمایش ساختگی باشد، در نگاه اول حتما ترسناک و غم‌انگیز و در ادامه شاید حتی خنده‌دار باشد. همین تصور ما از چگونگی ادغام ترس و خنده در چنین موقعیت استثنایی است که می‌تواند منجر به خلق یک کمدی/درام در فیلم نمایش ترومن در سال 1998شود.

در واقع داستان فیلم به گونه‌ای است که با شنیدن آن احساسی مشترک (جهانی) در در شنوندگان ایجاد می‌کند. جهانی‌بودن یک داستان در عین وقوع آن در یک محل خاص یا یک فرهنگ خاص نکته‌ای مهم برای انتخاب موضوع فیلم توسط فیلم‌ساز یا فیلم‌نامه‌نویس است. ترس ما از مواجه با دروغین بودن تمام اتفاقات اطراف ما یک احساس مشترک جهانی است که می‌تواند محرک ما در تصمیم‌گیری برای تماشای یک فیلم باشد.

اینکه " ترومن بربنکس"  از آغاز زندگی اش با این دنیای مجازی به اسم دنیای واقعی روبرو شده، ما را به این مسئله هدایت می کند که بحثهای انتقادی در مورد تاثیرات برنامه های تلویزیون بر کودکان در این فیلم به خوبی بیان شده است. وقتی کودکی که از آغاز زندگی در مقابل تلویزیون و بهتر است بگوئیم در درون دنیای مجازی تلویزیون زندگی می کند و بزرگ می شود، خود را با قهرمان داستان فیلم " هم ذات پنداری" نموده، و با هنرپیشگان و ورویداد ها ی دنیای مجازی زندگی می کند و با باور این مجازی ها به عنوان واقعیت بزرگ می شود. افسوس که تمام زندگی اش زندگی در یک دنیای مجازی است و اگر آگاه نشود تمام عمرش به همین ترتیب گذشته است.

نمایش ترومن را میتوان به عنوان یک تصویر عینی درباره فضای مجازی و غیر حقیقی دانست . دنیایی حقیقی در دل دنیای حقیقی که باعث میشود حقیقت به بازی گرفته شود . اگر از نگاه تماشاچیان برنامه ترومن به ماجرا نگاه شود ، دنیای آنها حقیقی و دنیای ترومن مجازی و غیر واقعیست . ولی اگر از دید خود ترومن بربنکس با بازی جیم کری به دنیا نگاه کنیم ، دنیا او حقیقیست و ورای آن غیر واقعی ، چرا که به هر حال محیط اطراف او واقعیت ؛ آدم ها ، ماشین ها ، آب ، خانه و ادارات و حتی کشتی و هواپیما . اما سوالی که اینجا پیش می آید این است که به راستی حقیقت چیست که آدمی به دنبال آن عمر فرسایی میکند؟

این فیلم از آن دسته فیلم های سینماست که به آنها سینمای دینی میگویند . دین نه به معنای نکات یکی از ادیان و فرقه ها ، بلکه به معنای فیلم هایی که درون مایه های عرفانی و اخلاقی و آموزه های مذهبی را در بر دارد . شاید در هیچ قسمتی از فیلم به این نکته بر نخوریم ولی سکانس پایانی ، تمام درون مایه فیلم را عرضه میدارد . وقتی ترومن به انتهای دنیای استدیو میرسد و کشتی اش به ته خط برخورد میکند ، پلکانی به دیده اش نمایان میشود که گویا انتظار میکشد کسی از آن بالا برود .

شاید تنها فکت فیلم برای مقصد ترومن بعد از خروج از دنیای استدیو لحظه ای باشد که دختر مورد علاقه ترومن به صورت موازی بعد از رفتن ترومن درون در ، از پلکان خانه اش به پایین میدود . ولی همین که وصل این دو نشان داده نمیشود خود کنایه های فیلم را افزایش میدهد . اینکه ترومن قبل از وارد شدن به داخل در ، دست هایش را باز میکند و حالت رهایی به خود میگیرد و با تعظیمی همچون بازیگران تئاتر قبل از خروج از روی صحنه ؛ مزید بر علت شود که ابهامات برای رسیدن و یا نرسیدن آنها در ذهن هایمان شکل گیرد .

دیالوگ های پایانی فیلم حسی متفاوت دارد . مخصوصا هنگامی که کارگردان با ترومن به مکالمه میپردازد و نمایی که ترومن به آسمان دارد ، حسی شبیه به نجوایی آسمانی که از میان ابر ها شنیده میشود را برایمان تلقین میکند 

نام ترومن بربنکس به خوبی انتخاب شده است : Truman (True man) یعنی انسان راستین و بربنک یعنی کسی که بر فراز تپه قلعه زندگی میکند

  Burbank is both a common place name in English-speaking countries and a common surname (last name). The name Burbank is of English origin and means "lives on the castle's hill".  برگرفته از سایت ارزشی ویکی پدیا

بسیار پر مفموم است که شخصیت اول ما انسان راستینیست که در قلعه که بر فراز تپه قرار دارد زندگی میکند .انسانی راستین که در پی یافتن حقیقت عالم از جهان قلعه خود پای به جهانی وسیع تر میگذارد و این که:

به راستی پایان چه خواهد شد؟ 

چه کسی میداند چه پایانی پیش روست؟

در نهایت به کجا خواهیم رفت:

شاید بهترین پایانی که خود کلمه پایان را به چالش بکشد در دستان این فیلم است که :

" در صورتی که ندیدمتون ، بعد از ظهر و عصر و شبتون به خیر "

شادی مردم از خارج شدن ترومن از استدیو و کمی بعد صفحه ای برفکی (پس از تمام شدن پخش برنامه) و دو نگهبان در حال خوردن پیتزا :

-  ببین دیگه چی داره پخش میشه؟

- بزار ببینم ... کتاب راهنمای تلویزیون کجاست؟